Mae modd i chi adnewyddu neu wneud cais am Fathodyn Glas ar-lein drwy’r ddolen ar waelod y dudalen hon.

Mae hi’n rhad ac am ddim i gael Bathodynnau Glas neu i adnewyddu bathodyn.

Darllenwch y wybodaeth isod cyn cyflwyno eich cais, bydd hyn yn helpu i gyflymu’r broses.

Cymhwysedd

Ceisiadau awtomatig

Byddwch yn gymwys am Fathodyn Glas yn awtomatig os ydych chi:

  • Yn derbyn Lwfans Byw i'r Anabl (symudedd cyfradd uwch)
  • Yn derbyn Taliad Annibyniaeth Bersonol, y gofynion yw 8 pwynt neu fwy o dan y categori symud o gwmpas neu 12 pwynt o dan y categori cynllunio a dilyn siwrnai. 
  • Yn derbyn atodiad symudedd Pensiynwyr Rhyfel
  • Yn derbyn taliadau Cynllun Iawndal y Lluoedd Arfog
  • Wedi eich cofrestru’n ddall

Cofiwch sicrhau eich bod yn darparu llythyr cymhwysedd diweddar. Os ydych yn derbyn Taliadau Annibyniaeth Bersonol rydym yn gofyn am y llythyr llawn sy’n cynnwys y pwyntiau a ddyfarnwyd i chi.

Ceisiadau yn ôl disgresiwn

Os nad ydych chi’n gymwys o dan y meini prawf awtomatig, fe allech chi fod yn gymwys o dan y meini prawf ‘yn ôl disgresiwn’. Mae hyn yn golygu y byddwn ni’n penderfynu a ydych chi’n gymwys os allwch chi ddarparu digon o dystiolaeth.

Ar ôl i’ch cais gael ei gyflwyno, bydd yn cael ei arbed ynghyd ag unrhyw dystiolaeth ategol rydych wedi eu darparu.

Er mwyn helpu i gyflymu'r broses, atodwch gymaint o dystiolaeth i’r cais â phosib , megis:

  • Llun o gymhorthion cerdded rydych yn eu defnyddio i roi cymorth gyda’ch symudedd
  • Llun o unrhyw addasiadau sydd ar waith yn eich eiddo (er enghraifft, rheiliau cydio, rampiau, grisiau wedi’u codi)
  • Tystiolaeth o unrhyw feddyginiaeth ar bresgripsiwn at ddibenion symudedd (dylai fod y presgripsiwn mwyaf diweddar a dylai gynnwys anadlwyr, chwistrellau GTN a nebiwlyddion os yw’n berthnasol)
  • Tystiolaeth o unrhyw asesiad gan y Gwasanaethau Cymdeithasol
  • Tystiolaeth o Lwfans Gweini 
  • Tystiolaeth o Lwfans Gofalwyr 
  • Tystiolaeth o wasanaeth danfon bwyd, gwasanaethau gofal neu wasanaethau cefnogaeth ychwanegol, gan gynnwys teulu 
  • Presgripsiwn ar gyfer defnyddio ocsigen neu brawf o’r nodyn danfon ar gyfer defnyddio ocsigen

Ceisiadau gwybyddol

Mae’r meini prawf gwybyddol yn berthnasol i bobl sy’n cael anhawster cynllunio neu ddilyn siwrnai, i’r graddau eu bod angen goruchwyliaeth gyson. 

Gall hyn gynnwys pobl: 

  • ag awtistiaeth
  • ag alzheimer's neu ddementia
  • sydd wedi cael strôc
  • sydd ag anableddau dysgu
  • sydd â chyflyrau iechyd meddwl
  • sydd ag anafiadau i’w pen neu ymennydd

Sylwch nad yw’r rhestr hon yn gyflawn ac nad yw’r meini prawf yma wedi’i seilio’n gyfan gwbl ar ddiagnosis o’r cyflyrau. Mae’n rhaid i chi fod ag anghenion diogelwch (sy’n golygu eich bod angen goruchwyliaeth) fel y disgrifir uchod.

Tystiolaeth o’r cymhwysedd sydd ei angen

Llythyr gan weithiwr gofal iechyd proffesiynol sydd yn dweud eich bod wedi cael diagnosis nam gwybyddol a’ch bod angen goruchwyliaeth gyson (hanfodol). 

Os ydych chi’n iau na 64 oed

Bydd angen i chi ddarparu prawf eich bod yn derbyn cyfradd uwch o elfen ofal y Lwfans Byw i'r Anabl.

Os ydych chi’n hŷn na 64 oed

Byddwch angen y canlynol; llythyr:

  • gan weithiwr iechyd proffesiynol yn nodi diagnosis o nam gwybyddol
  • yn nodi eich bod wedi mynychu clinig cof neu rywbeth tebyg 

Mae’n bosibl y gallwn ni ddefnyddio gwasanaeth cynghori annibynnol i benderfynu ar eich cymhwysedd ar gyfer Bathodyn Glas os na allwch chi ddarparu’r dystiolaeth uchod. 
 

Ceisiadau dros dro

Mae’r meini prawf dros dro yn berthnasol i bobl sydd ag amhariad symudedd y mae disgwyl i’r amhariad bara am o leiaf 12 mis.

Dylai’r dystiolaeth a ddarperir ddangos yn glir na allwch chi gerdded, neu eich bod yn cael anhawster difrifol yn cerdded a’ch bod yn rhagweld y byddwch chi’n dioddef yr anhawster yma am 12 mis neu fwy. 

Bydd angen i’r llythyr yma fod gan un o’r canlynol:

  • Timau ail alluogi ysbyty sydd yn rhan o ofal iechyd y claf
  • Gwasanaethau Cymdeithasol Awdurdod Lleol sydd yn cynorthwyo ag adsefydlu cleifion
  • Gweithwyr iechyd proffesiynol sydd yn darparu gwasanaethau arbenigol, er enghraifft, ymgynghorydd ysbyty (gellir talu am y rhain yn breifat)

Ni fydd llythyr gan eich meddyg teulu yn dderbyniol. 

Mae’n bosibl y gallwn ni ddefnyddio gwasanaeth cynghori annibynnol i benderfynu ar eich cymhwysedd ar gyfer Bathodyn Glas os na allwch chi ddarparu’r dystiolaeth uchod. 

Canllawiau cyffredinol

Os ydych chi angen cefnogaeth i gwblhau eich cais ar-lein

Gall teulu neu ffrindiau gyflwyno cais ar-lein ar eich rhan os na allant eich helpu yn bersonol. 

Os nad oes gennych gefnogaeth perthynas neu ffrind, gallwch gysylltu â’n adran gludiant fydd yn gallu eich arwain drwy’r broses (dewch o hyd i fanylion cysylltu ar ein tudalen gyswllt).

Os ydych chi’n derbyn Lwfans Byw i'r Anabl neu Daliadau Annibyniaeth Bersonol

Os ydych chi’n derbyn un o’r budd-daliadau yma mae’n bosibl y bydd modd i ni gadarnhau eich cymhwysedd heb i chi orfod darparu llythyr dyfarniad. Mae’n rhaid i chi gynnwys Rhif Yswiriant Gwladol yn y cais er mwyn i ni ei wirio. 

Efallai na fydd modd i ni wirio eich cymhwysedd fel hyn mewn rhai achosion. Os bydd hynny’n digwydd, byddwn yn cysylltu â chi i ofyn i chi ddarparu eich llythyrau llawn.

Llwytho ac atodi dogfennau i’ch cais

Dilynwch ein canllaw cam wrth gam os nad ydych chi’n sicr sut i lwytho dogfennau fel tystiolaeth yn eich cais.

Fel arall, gallwch sgipio’r cam yma pan fyddwch chi’n llenwi’r cais ar-lein drwy ddewis ‘parhau heb lwytho’. Yna byddai angen i chi e-bostio’r dogfennau yma ar wahân i contact-us@wrexham.gov.uk, neu postiwch nhw i Galw Wrecsam, 16 Stryt Yr Arglwydd, Wrecsam, LL11 1LG, (serch hynny, rydym yn eich cynghori i beidio ag anfon dogfennau gwreiddiol). 

Amser prosesu ceisiadau

Ar ôl i chi gyflwyno cais am fathodyn newydd neu i’w adnewyddu, byddwn yn cysylltu â chi o fewn 10 i 15 diwrnod gwaith i roi gwybod i chi beth yw’r camau nesaf. Gan fod ceisiadau yn cael eu hadolygu fesul achos gall yr amser prosesu amrywio.

Os ydy’ch bathodyn wedi’i golli, ei ddwyn neu ei ddifrodi

Os ydy’ch bathodyn wedi’i golli, ei ddwyn neu ei ddifrodi, ac os nad oes gennych chi rif trosedd yr heddlu, bydd rhaid talu £10 am fathodyn newydd.

Os ydych yn newid cyfeiriad

Os ydym ni wedi rhoi bathodyn i chi a’ch bod yn symud i awdurdod lleol newydd eich cyfrifoldeb chi (fel deiliad bathodyn) yw rhoi gwybod i ni eich bod wedi newid cyfeiriad. Gallwn newid manylion y cyfeiriad a rhoi gwybod i’r awdurdod lleol newydd. Ni fyddwch angen bathodyn newydd.

Os bydd deliad y bathodyn yn marw

Os bydd rhywun sydd â bathodyn glas yn marw, dylid dychwelyd eu bathodyn i Galw Wrecsam, 16 Stryt Yr Arglwydd, Wrecsam, LL11 1LG.

Bathodynnau sydd wedi dod i ben

Mae’n rhaid i chi ailymgeisio am Fathodyn Glas cyn i’ch bathodyn presennol ddod i ben. Gallwch ymgeisio i adnewyddu eich bathodyn 8 wythnos cyn i’ch hen fathodyn ddod i ben.

Yn ôl y rheoliadau, mae angen dychwelyd bathodynnau sydd wedi dod i ben yn syth, at ddibenion gorfodi. Os byddwch chi’n parhau i ddefnyddio bathodyn sydd wedi dod i ben, rydych chi’n cyflawni trosedd ac fe allech chi gael dirwy o hyd at £1000.

Gellir dychwelyd bathodynnau sydd wedi dod i ben i Galw Wrecsam, 16 Stryt Yr Arglwydd, Wrecsam, LL11 1LG.

Gwneud cais am Fathodyn Glas ar-lein