Cwestiynau Cyffredin

Trethi Busnes

• Trethi Busnes - Trosolwg Cyffredinol
• Sut gaiff fy mil TA ei gyfrifo?
• A oes unrhyw eiddo busnes yn eithriedig rhag TA?
• Sut allaf leihau cyfanswm y TA yr wyf yn ei dalu?
• Eich bil TA
• Sut allaf dalu fy mil?
• Beth os na fyddaf yn talu?

Trosolwg cyffredinol o Trwy Drethi Annomestig (TA) yw hwn. Am ymholiadau penodol neu wybodaeth bellach, cysylltwch â’r Is-adran Trethi Busnes ar 01978 292030.

Trethi Busnes – Trosolwg Cyffredinol

Trwy Drethi Annomestig (TA) y mae busnesau a defnyddwyr eiddo annomestig eraill yn cyfrannu at gostau gwasanaethau’r awdurdod lleol.  Cesglir TA gan yr awdurdod lleol a chaiff ei dalu i gronfa ganolog.

Yna mae Llywodraeth Cynulliad Cymru yn cyfrifo faint y dylid ei ailddosbarthu i bob awdurdod, a defnyddir yr incwm hwn i dalu am wasanaethau penodol yn yr ardal.  Am wybodaeth bellach am sut yr ariennir yr awdurdod, ewch i www.communities.gov.uk

^ yn ôl i'r brig | Yn ôl i'r Mynegai Cwestiynau

Sut gaiff fy mil TA ei gyfrifo?

Neilltuir Gwerth Trethadwy* (GT) ar gyfer pob eiddo annomestig trethadwy gan y Swyddfa Brisio Ranbarthol.  Caiff y GT hwn ei luosi â’r lluosydd** i gyfrifo’r gost flynyddol.

*Gwerth Trethadwy – Dylai’r GT adlewyrchu’n fras y rhent blynyddol y gellid ei gael am yr eiddo pe bai’n cael ei osod ar y farchnad agored ar 01/04/03.

**Lluosydd - Dyma’r dreth yn ôl y bunt a osodir yn flynyddol gan Lywodraeth Cynulliad Cymru i symud yn unol â chwyddiant.  Lluosydd 2006/2007 ar gyfer Cymru yw £0.0432.  Felly, os oes gennych eiddo busnes sydd â gwerth trethadwy o £5,000, y TA blynyddol fydd £2,160.00 (5,000 x 0.432).

Os teimlwch fod eich gwerth trethadwy yn rhy uchel, neu os oes angen rhagor o wybodaeth arnoch ar sut y cyfrifir GT, cysylltwch â’r Swyddfa Brisio Ranbarthol ar 01978 200000 neu ewch i www.voa.gov.uk.

^ yn ôl i'r brig | Yn ôl i'r Mynegai Cwestiynau

A oes unrhyw eiddo busnes yn eithriedig rhag TA?

Mae’r canlynol yn eithriedig:

• Tir ac adeiladau fferm
• Ffermydd pysgod
• Eglwysi
• Carthffosydd
• Parciau cyhoeddus
• Angorfeydd symudol i gychod
• Eiddo penodol a ddefnyddir gan yr anabl.

^ yn ôl i'r brig | Yn ôl i'r Mynegai Cwestiynau

Sut allaf leihau cyfanswm y TA yr wyf yn ei dalu?

Dyma drosolwg cryno o’r rhyddhad sydd ar gael. 

Efallai y bydd gennych hawl i ryddhad treth os:

• Oes gennych eiddo gwag nad yw’n cael ei ddefnyddio.  Yn yr achos hwn bydd gennych hawl i gael eich eithrio am 3 mis, yna 50% o’r gost nes i’r eiddo gael ei ddefnyddio neu ei werthu.  Mae adeiladau rhestredig a’r rheiny â GT o lai na £1,500 yn eithriedig rhag talu trethi gwag.

• Yw eich sefydliad yn elusen gofrestredig neu’n glwb chwaraeon amatur cymunedol cofrestredig, mae gennych hawl i ryddhad treth o 80%.  Rhaid i chi wneud cais i’r cyngor am y rhyddhad hwn.

• Nad yw eich sefydliad yn elusen gofrestredig, ond yn gorff dim am elw.  Gall y Cyngor ddewis rhoi rhyddhad 100% os yw’r sefydliad yn un dyngarol, crefyddol neu’n ymwneud ag addysg, lles cymdeithasol, gwyddoniaeth, llythrennedd neu gelfyddyd gain.  Nid oes gan unrhyw un hawl i’r rhyddhad hwn fel mater o drefn a rhaid gwneud cais i’r Cyngor.

• Yw eich busnes mewn ardal anheddol wledig, gyda GT o lai na £6,000 (£9,000 i dafarndai a gorsafoedd petrol).  Gall y cyngor hefyd ddewis rhoi Rhyddhad Trethi Gwledig i fusnesau mewn ardal wledig sydd â GT o lai na £12,000.

Dylech gysylltu â’r Is-adran Trethi Busnes am fwy o wybodaeth am y mathau hyn o ryddhad ac am fanylion sut i ymgeisio.

^ yn ôl i'r brig | Yn ôl i'r Mynegai Cwestiynau

Eich bil TA

Mae’r flwyddyn ariannol yn dechrau ar 1af Ebrill a chewch fil fel arfer bythefnos cyn y dyddiad talu cyntaf ar 10fed Ebrill.

Telir y bil mewn rhandaliadau dros 10 mis, er hynny, efallai y gofynnir i chi dalu dros gyfnod llai os cafodd y bil ei anfon ar ôl diwedd mis Ebrill.

^ yn ôl i'r brig | Yn ôl i'r Mynegai Cwestiynau

Sut allaf dalu fy mil?

Gellwch ymweld â swyddfeydd y Cyngor a thalu ag arian parod, siec neu gerdyn debyd, neu gellwch dalu dros y ffôn (01978 292852) trwy gerdyn debyd. Gellwch dalu bob mis trwy ddebyd uniongyrchol/archeb sefydlog neu trwy’r system BACS hefyd.

^ yn ôl i'r brig | Yn ôl i'r Mynegai Cwestiynau

Beth os na fyddaf yn talu?

Os byddwch yn methu taliad, cewch rybudd atgoffa yn gofyn am y taliad o fewn 7 diwrnod.  Os byddwch yn talu’r rhandaliad a fethwyd, gellwch barhau â’r rhandaliadau misol.  Os na fyddwch yn talu’r swm gofynnol, cewch eich galw i’r Llys Ynadon a fydd yn golygu costau o £30.30 i chi.

Mae gennych hawl i fynd i wrandawiad llys i roi’ch rhesymau dros beidio â rhoi Gorchymyn Atebolrwydd i chi.  Os rhoddir gorchymyn i chi, dylech drefnu i dalu’r ôl-ddyledion gyda’r Cyngor.

Os rhoddir gorchymyn i chi, codir costau arnoch am y Gorchymyn Atebolrwydd sef cyfanswm o £16.50.

Os na fyddwch yn gwneud trefniant neu os byddwch yn methu taliadau ar gynllun rhandaliadau wedi’i drefnu, mae’n bosibl y bydd eich achos yn cael ei anfon at feili’r Cyngor a bydd costau ychwanegol yn cael eu codi arnoch.

^ yn ôl i'r brig | Yn ôl i'r Mynegai Cwestiynau

Trosolwg cyffredinol o TA yw hwn. Am ymholiadau penodol neu wybodaeth bellach, cysylltwch â’r Is-adran Trethi Busnes ar 01978 292030.